{"id":2049,"date":"2023-02-24T23:16:06","date_gmt":"2023-02-24T22:16:06","guid":{"rendered":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/the-digital-footprint-and-the-limits-to-growth-i\/"},"modified":"2024-03-16T18:43:42","modified_gmt":"2024-03-16T17:43:42","slug":"the-digital-footprint-and-the-limits-to-growth-i","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/the-digital-footprint-and-the-limits-to-growth-i\/","title":{"rendered":"Cyfryzacja a ograniczenie procesu rozwoju \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 1"},"content":{"rendered":"\n<h5 class=\"wp-block-heading\"><strong>Zu\u017cycie energii<\/strong><\/h5>\n\n\n\n<p>Prowadz\u0119 rozmow\u0119 z przyjacielem i chc\u0105c popisa\u0107 si\u0119 swoj\u0105 inteligencj\u0105, u\u017cywam trudnego s\u0142owa \u201edialektyczny\u201d. Gdy przyjaciel pyta mnie, co dok\u0142adnie przez to rozumiem, uzmys\u0142awiam sobie, \u017ce sam nie wiem i wpadam na pomys\u0142 zwr\u00f3cenia si\u0119 o pomoc do ciesz\u0105cej si\u0119 popularno\u015bci\u0105 sztucznej inteligencji ChatGPT. Czego mog\u0119 si\u0119 po niej spodziewa\u0107? <em>\u201eZ uwagi na du\u017c\u0105 liczb\u0119 u\u017cytkownik\u00f3w, ChatGPT jest w tej chwili niedost\u0119pny (&#8230;) zawiadomimy ci\u0119, kiedy zn\u00f3w b\u0119dzie dost\u0119pny\u201d.<\/em> Co takiego? Brzmi to jak cyfrowa wersja zawieszki umieszczonej na drzwiach starego sklepu spo\u017cywczego, informuj\u0105ca <em>\u201echwilowo nieczynne, zaraz wracam\u201d.<\/em>\u00a0 Ograniczenie przepustowo\u015bci w internecie \u2013 ta irytuj\u0105ca sytuacja sk\u0142ania mnie do my\u015blenia. Po pierwsze, pokazuje, jak \u0142atwo przyzwyczajamy si\u0119 do ci\u0105g\u0142ego, dost\u0119pnego \u2018od r\u0119ki\u2019 internetu, zw\u0142aszcza w sferze cyfrowej. Po drugie, bardziej uog\u00f3lniaj\u0105c, uwa\u017cam, \u017ce jeste\u015bmy przyzwyczajeni do nieograniczonego charakteru internetu, tym bardziej, \u017ce najnowsza wersja wmawia nam, i\u017c proces cyfryzacji umo\u017cliwi pokonanie wszelkich ekologicznych ogranicze\u0144 rozwoju gospodarczego. Pozostaj\u0105c sceptycznie nastawiony, chcia\u0142bym wiedzie\u0107, jaki jest rzeczywisty wp\u0142yw cyfryzacji na \u015brodowisko i jaki jest jej zwi\u0105zek z ograniczeniami widocznego obecnie rozwoju. Na szcz\u0119\u015bcie naukowa grupa robocza ds. cyfryzacji i zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju podj\u0119\u0142a si\u0119 zadania baczniejszego przyjrzenia si\u0119 tym relacjom [1]. W jednej z prac porusza kwesti\u0119, w jaki spos\u00f3b rozw\u00f3j technologii informacyjno-komunikacyjnych (ICT) w gospodarce wp\u0142ywa na zu\u017cycie energii na poziomie makroekonomicznym [2].\u00a0 Zu\u017cycie energii jest istotn\u0105 kwesti\u0105 z uwagi na fakt, i\u017c jest to jeden z najwa\u017cniejszych czynnik\u00f3w powoduj\u0105cych problemy ekologiczne. Odpowied\u017a <strong>zale\u017cy od tego, jak\u00a0 wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 cztery r\u00f3\u017cne skutki cyfryzacji <\/strong>w odniesieniu do zu\u017cycia energii (ilustracja)<strong>: <\/strong>Dwa czynniki mog\u0105 j\u0105 zmniejszy\u0107 (zaznaczone na zielono), podczas gdy dwa zwi\u0119kszy\u0107 (zaznaczone na czerwono).\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Jednym z czynnik\u00f3w ekologizacji cyfryzacji jest <strong>rosn\u0105ca efektywno\u015b\u0107 energetyczna<\/strong>: bior\u0105c chocia\u017cby pod uwag\u0119 ograniczenie ruchu samochod\u00f3w dzi\u0119ki prowadzonym telekonferencjom, w wyniku czego procesy produkcyjne staj\u0105 si\u0119 bardziej energooszcz\u0119dne. Kolejnym przyk\u0142adem jest tak zwana \u2018inteligentna\u2019 logistyka oszcz\u0119dzaj\u0105ca energi\u0119 transportu. To do\u015b\u0107 oczywiste.&nbsp;<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" alt=\"C:\\Users\\spfau\\AppData\\Local\\Microsoft\\Windows\\INetCache\\Content.Word\\1-s2.0-S0921800919320622-ga1_lrg.jpg\" src=\"https:\/\/lh7-us.googleusercontent.com\/gD-PJKpkh2kpHQVFTL5ciGK1ViJafaGhRrUIsRErDsYbmok508VCSM0IoAbJjKRa5HGLY_szeKJK9TWqT18LN2p0qUZw87x7nHypCNg6SNHIb9J9pxjWXBKlPFXIUdyS2m91y-vrBY1yyRitZ3r2Cg\" width=\"295\" height=\"329\"><\/p>\n\n\n\n<p>Drugim potencja\u0142em ekologicznym jest <strong>zmiana sektorowa<\/strong>: maj\u0105c tu na my\u015bli dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105, produkty i miejsca pracy przechodz\u0105ce z sektor\u00f3w przemys\u0142u do sektor\u00f3w us\u0142ug poprzez cyfryzacj\u0119. Sektory us\u0142ug s\u0105 na og\u00f3\u0142 mniej energoch\u0142onne, co mo\u017ce prowadzi\u0107 do zmniejszenia zu\u017cycia energii.<br>Wci\u0105\u017c wiele s\u0142yszy si\u0119 o tych skutkach cyfryzacji, ale nie mamy jeszcze pe\u0142nego obrazu.<\/p>\n\n\n\n<p>3.) <strong>Bezpo\u015brednie skutki <\/strong>cyfryzacji odnosz\u0105 si\u0119 do ca\u0142ej energii potrzebnej do uruchomienia i ch\u0142odzenia serwer\u00f3w, u\u017cywania algorytm\u00f3w, korzystania z budynk\u00f3w serwer\u00f3w, transmisji danych, zatrudniania pracownik\u00f3w, itp. \u015awiat cyfrowy potrzebuje rzeczywistej infrastruktury, miejsc i ludzi, aby funkcjonowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>4.) W nast\u0119pstwie tych wymiernych skutk\u00f3w cyfryzacji mamy r\u00f3wnie\u017c do czynienia z po\u015brednimi skutkami: <strong>wzrostem gospodarczym<\/strong> poprzez zwi\u0119kszenie wydajno\u015bci pracy. Dla wielu jest to r\u00f3wnie\u017c cel cyfryzacji, ale problem polega na tym, i\u017c wzrost gospodarczy pozostaje \u015bci\u015ble zwi\u0105zany z rosn\u0105cym zu\u017cyciem energii.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Nie jest \u0142atwo ustali\u0107, czy cyfryzacja pomaga nam oszcz\u0119dzi\u0107 energi\u0119 na koniec dnia, z uwagi na fakt, i\u017c nie dysponujemy dok\u0142adnymi danymi dotycz\u0105cymi wszystkich czterech aspekt\u00f3w, a trudno jest dokona\u0107 pomiaru tych, kt\u00f3re s\u0105 faktycznie skutkami samej cyfryzacji. Autorzy nadal pr\u00f3buj\u0105 pokazywa\u0107 tendencje, wysnuwaj\u0105c opini\u0119, i\u017c jak dot\u0105d <strong>cyfryzacja wydaje si\u0119 zwi\u0119ksza\u0107 ca\u0142kowite zu\u017cycie energii w gospodarce. <\/strong>Mo\u017cemy powiedzie\u0107: \u2018w porz\u0105dku\u2019, ale dlaczego powinienem zadba\u0107 o wi\u0119ksze zu\u017cycie energii, je\u015bli mog\u0119 korzysta\u0107 z zielonej energii, czy\u017c nie jest to r\u00f3wnie\u017c zr\u00f3wnowa\u017cone? Problem polega na tym, \u017ce wci\u0105\u017c jeste\u015bmy bardzo dalecy od uzyskania 100&nbsp;% udzia\u0142u energii ze \u017ar\u00f3de\u0142 odnawialnych, a osi\u0105gni\u0119cie tego celu jest znacznie trudniejsze przy jednoczesnym wzro\u015bnie zu\u017cycia energii. Z tego powodu mo\u017cemy r\u00f3wnie\u017c podda\u0107 w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 fakt, i\u017c cyfryzacja mo\u017ce faktycznie przyczyni\u0107 si\u0119 do u\u0142atwienia ekologicznego wzrostu gospodarczego. W innym badaniu dotycz\u0105cym cyfryzacji i zielonego wzrostu autorzy doszli do wniosku, i\u017c <em>\u201e&#8230;cyfryzacja sama w sobie nie prowadzi do wystarczaj\u0105cego ca\u0142kowitego rozdzielenia dw\u00f3ch kwestii, tj. zmniejszenia zapotrzebowania na zasoby i energi\u0119 oraz wp\u0142ywu na \u015brodowisko na tyle szybkiego i intensywnego, aby osi\u0105gn\u0105\u0107 wa\u017cne cele zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju, takie jak utrzymanie globalnego ocieplenia na poziomie 1,5&nbsp;\u00b0C lub poni\u017cej tego poziomu\u201d<\/em>. [3]<\/p>\n\n\n\n<p>Mo\u017cna zatem wyci\u0105gn\u0105\u0107 nast\u0119puj\u0105ce wnioski: nale\u017cy baczniej przyjrze\u0107 si\u0119 powa\u017cnym skutkom ekologicznym, wywo\u0142anym przez rozw\u00f3j narz\u0119dzi cyfrowych i sektor\u00f3w cyfrowych. Cyfryzacja nie jest sama w sobie zr\u00f3wnowa\u017cona, lecz zale\u017cy od ram politycznych i gospodarczych, narzuconych w spo\u0142ecze\u0144stwach. Zagadnieniem tym zajmiemy si\u0119 w kolejnych dw\u00f3ch cz\u0119\u015bciach, w kt\u00f3rych przyjrzymy si\u0119 koncepcji \u201ewystarczalno\u015bci cyfrowej\u201d.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0179r\u00f3d\u0142a: (ostatni dost\u0119p w dniu 21.02.2023 r.)<\/strong><br>[1] <a href=\"http:\/\/www.sustainable-digitalization.org\">www.sustainable-digitalization.org<\/a><br>[2] Lange, S.; Pohl, J.; Santarius, T. Digitalization and energy consumption. Does ICT reduce energy demand? <em>Ecological Economics<\/em> <strong>2020<\/strong>, <em>176<\/em>. Dost\u0119pne pod adresem: <a href=\"https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S0921800919320622?via%3Dihub\">https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S0921800919320622?via%3Dihub<\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>[3]<sup> <\/sup>Santarius, T.; Pohl, J.; Lange, S. Digitalization and the Decoupling Debate: Can ICT Help to Reduce Environmental Impacts While the Economy Keeps Growing? <em>Sustainability<\/em> <strong>2020<\/strong>, <em>12<\/em>, 7496. Dost\u0119pne pod adresem: <a href=\"https:\/\/www.mdpi.com\/2071-1050\/12\/18\/7496\">https:\/\/www.mdpi.com\/2071-1050\/12\/18\/7496<\/a>\u00a0 s. 12.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Autor:<\/strong> Sven-David Pfau, Wirtschaftsuniversit\u00e4t Wien<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image is-resized\"><img decoding=\"async\" width=\"639\" height=\"225\" src=\"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/wp-content\/uploads\/CC-OER-2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-860\" style=\"width:186px;height:65px\" srcset=\"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/wp-content\/uploads\/CC-OER-2.png 639w, http:\/\/work.economic-literacy.eu\/wp-content\/uploads\/CC-OER-2-300x106.png 300w\" sizes=\"(max-width: 639px) 100vw, 639px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Niniejszy tekst zosta\u0142 opublikowany na warunkach licencji Creative Commons: CC BY-SA 2.0. Imi\u0119 i nazwisko autora jest nast\u0119puj\u0105ce: CC BY-SA 2.0, Autor: Sven-David Pfau, \u017ar\u00f3d\u0142o finansowania: Program Unii Europejskiej Erasmus+ na rzecz Edukacji Doros\u0142ych. Tekst i materia\u0142y mog\u0105 by\u0107 powielane, rozpowszechniane, udost\u0119pniane publicznie, udost\u0119pniane i adaptowane pod nast\u0119puj\u0105cymi warunkami: W ka\u017cdym przypadku nale\u017cy opublikowa\u0107 nazwisko autora, licencj\u0119 oraz adres strony internetowej oryginalnego \u017ar\u00f3d\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Wsparcie Komisji Europejskiej dla powstania niniejszej publikacji nie stanowi aprobaty dla jej tre\u015bci, kt\u00f3ra odzwierciedla jedynie pogl\u0105dy autor\u00f3w, a Komisja Europejska nie ponosi odpowiedzialno\u015bci za jakiekolwiek wykorzystanie informacji w niej zawartych.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zu\u017cycie energii Prowadz\u0119 rozmow\u0119 z przyjacielem i chc\u0105c popisa\u0107 si\u0119 swoj\u0105 inteligencj\u0105, u\u017cywam trudnego s\u0142owa \u201edialektyczny\u201d. Gdy przyjaciel pyta mnie, co dok\u0142adnie przez to rozumiem, uzmys\u0142awiam sobie, \u017ce sam nie wiem i wpadam na pomys\u0142 zwr\u00f3cenia si\u0119 o pomoc do ciesz\u0105cej si\u0119 popularno\u015bci\u0105 sztucznej inteligencji ChatGPT. Czego mog\u0119 si\u0119 po niej spodziewa\u0107? \u201eZ uwagi na &hellip;<\/p>\n<p class=\"read-more\"> <a class=\"\" href=\"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/the-digital-footprint-and-the-limits-to-growth-i\/\"> <span class=\"screen-reader-text\">Cyfryzacja a ograniczenie procesu rozwoju \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 1<\/span> Read More &raquo;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1213,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"class_list":["post-2049","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2049","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2049"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2049\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2054,"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2049\/revisions\/2054"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1213"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/work.economic-literacy.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2049"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}